Son yıllarda patent alan Türk buluşları arasında öyle ilginç buluşlar da var ki..
Ekonomik büyüme patent baÅŸvurularını artırdı. Türk Patent Enstitüsü Yönetim Kurulu Ãœyesi Doç. Dr. Yüksel Birinci, “Patent baÅŸvuruları son 3 yılda yüzde 50 artış gösterdi. Bu yılın ilk 8 ayında baÅŸvurular yüzde 80 arttı” dedi. Yüksel Birinci’nin verdiÄŸi bilgiye göre birçok ilginç buluÅŸ için de patent alındı. Bunların arasında, geriye sayaçlı trafik lambası, göz kamaÅŸtırmayan far, suda batmayan mayo, asansörlü korniÅŸ, yangın için sırt asansörü, yüzmeyi kolaylaÅŸtıran ÅŸort da var.

  Birinci’nin verdiÄŸi bilgiye göre ilginç buluÅŸlar ve patent baÅŸvurularında belirtilen özellikler şöyle:

Batmayan mayo
  Mayonun orta kısmındaki kumaşın arasına, sıkıştırılmış köpük blokları yerleştirilmiş. Köpük suya karşı mukavemet gösterdiğinden mayoyu giyen çocuk bel kısmından sürekli yukarı doğru itiliyor. Bu buluşun bir benzeri de yüzmeye yardımcı olan şort. Deniz, yüzme havuzu, göl ve benzeri alanlarda, geliştirilmiş yapısıyla kişiyi su yüzeyinde tutmaya yardımcı oluyor.

Asansörlü korniş
  Asansörlü korniş, perdelerin kolayca asılmasını sağlayan otomatik bir makara. Üzerindeki deliklerle lamaların tavana monte edilmesi kolaylaşıyor. Lama makaralarından gelen kayışlarla korniş üzerine somunlarla monte edilen küçük lama düzeneğinden oluşuyor. Kayışların serbest bırakılmasıyla korniş aşağı doğru iniyor, toplanmasıyla yukarı doğru çıkıyor.

Gazı önleyen cihaz
  Özellikle rüzgârlı havalarda sobalardan gaz sızmasıyla meydana gelen ölümlere çare olarak düşünülmüş. Bir ucu soba borusuna, bir ucu baca çıkışına monte ediliyor. Sistem otomatik veya devamlı çalışıyor. Rüzgâr geriye teptiğinde hiç ısı kaybına neden olmadan gazları pervane yardımıyla dışarı atıyor.

Sırt asansörü
  Yangın çıktığında çok katlı binalardan hayat kurtarmaya yarıyor. Aşağıya indirilecek kişinin sırtına askı kemerleriyle takılan sırt asansörü, halatın ucundaki kancayla balkon veya pencereye tutturuluyor. Kendini boşluğa bırakan kişinin ağırlığıyla gerginleşen halat, makarayı döndürüyor. Makaranın dönüş hızı mekanik kısımdaki sıra dişlilerce yavaşlatılıyor. Yavaşlatılarak dönen makaradan boşalan halat, asansörle birlikte kişiyi de yere yavaş indiriyor.

İklimlendiren ayakkabı
  Ayakkabı tabanının imalatı sırasında içerisine açılan nakil kanallarının dışta kalan ağzı subaplı 5 aerosol kutusuna mevsime göre sıcak veya soğuk hava depolanıyor. Sistemde ayrıca mantar önleyici, ayak rahatlatıcı, koku verici preparatlar da yer alıyor.

‘Ödüllü mucitlerimiz var’
  2006 yılında, patent ve faydalı model belgesi almak için yapılan baÅŸvuruların 7 bin 500 adede yaklaÅŸtığını belirten Türk Patent Enstitüsü Yönetim Kurulu Ãœyesi Doç. Dr. Yüksel Birinci, baÅŸvurulardan 3 bin 500′ünün Türk vatandaÅŸlarınca yapıldığını kaydetti. Türkiye’nin patent baÅŸvurularında Avrupa’da 11′inci sırada yer aldığını ve Türk mucitlerin uluslararası yarışmalarda ödül kazandığını ifade eden Birinci, ÅŸu bilgileri verdi:
  “Geçen yıl ilk defa katıldığımız buluÅŸ fuarı IENA’da Türk mucitleri çeÅŸitli ödüller aldı. Bu yıl 2-4 Kasım 2007 tarihlerinde düzenlenen dünyanın en büyük buluÅŸ fuarında Türk mucitleri üç ödül aldı. Serbest kategoride Murat Nural, devrilmeyen merdiven sistemiyle altın madalya ve Ersin DoÄŸan yüksek güçlü lazer buluÅŸuyla gümüş madalya aldı. Gürcan Gürses de seramik filtre üretim yöntemi buluÅŸuyla kolej ve üniversite kategorisinde gümüş madalya kazandı.” Yerli patent baÅŸvurularının makine ve insan ihtiyaçlarında yoÄŸunlaÅŸtığını belirten Birinci, yabancı baÅŸvuruların ise daha çok kimya ve ilaç alanında yapıldığını söyledi.

‘Patent almak ücretsiz’
  Patent baÅŸvurularını desteklemek amacıyla Türkiye Bilim ve Teknik AraÅŸtırma Kurumu’yla (TÃœBÄ°TAK) bir teÅŸvik sistemi geliÅŸtirdiklerini kaydeden Birinci ÅŸunları söyledi:
  “Patent almayı neredeyse ücretsiz hale getirdik. BaÅŸvuru sahibi sadece 25 YTL ödedikten sonra, diÄŸer ücretlerin tamamı TÃœBÄ°TAK tarafından hibe ÅŸeklinde karşılanıyor. Ayrıca, uluslararası baÅŸvurular için de bir kısmı hibe, bir kısmı kredili olmak üzere teÅŸvik imkânı mevcut.”

‘Erke için açıklama yapamayız’
  Türk Patent Enstitüsü’ne yapılan baÅŸvuruların, resmi patent bülteninde yayımlanıncaya kadar gizli kaldığını vurgulayan Birinci, kamuoyunda oldukça ilgi uyandıran ‘Erke dönergeci’ ile ilgili olarak ÅŸunları söyledi:
  “Patentin, patent bülteninde yayımlanma süresi 18 aydır. Bu süre, baÅŸvuru sahibinin erken yayın talebine göre öne alınabilir. Yayım gerçekleÅŸene kadar baÅŸvuru konusu buluÅŸla ilgili herhangi bir ÅŸekilde bilgi verilmez. Yayınla birlikte tüm kamuoyu buluÅŸtan haberdar olur. Erke AraÅŸtırmaları ve Mühendislik, baÅŸvuruda bulunduÄŸunu basına bildirmiÅŸti.
  Bu durumda, ancak ilgili ÅŸirketin bir baÅŸvurusu olduÄŸunu teyit edebiliriz. İçeriÄŸiyle ilgili bilgi veremeyiz.”

Haber3